Po drugie<\/strong> – mowa o deklaratywnym najmie, wi\u0119c tylko o tych w\u0142a\u015bcicielach nieruchomo\u015bci, kt\u00f3rzy przyznaj\u0105 si\u0119, \u017ce wynajmuj\u0105 i uczciwie p\u0142ac\u0105 podatki od wynikaj\u0105cych z tego tytu\u0142u przychod\u00f3w. Nie jest jednak oczywistym, jak du\u017cy odsetek rynku stanowi\u0105 mieszkania, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w strefie \u201cczynsz w got\u00f3wce odbior\u0119 ka\u017cdego 10 dnia miesi\u0105ca w po\u0142udnie\u201d.<\/p>\n Po trzecie<\/strong> – cho\u0107 nie zosta\u0142o napisane wprost, zestawienie danych jest owocem pracy niezale\u017cnej analityczki rynku mieszkaniowego Hanny Milewskiej-Wilk. Nie zosta\u0142o zlecone, ani tym bardziej wykonane, przez \u017cadn\u0105 pa\u0144stwow\u0105 instytucj\u0119 badawcz\u0105.<\/p>\n Wszystkie te trzy aspekty w telegraficznym skr\u00f3cie przedstawiaj\u0105 w jakiej sytuacji znajduje si\u0119 dzi\u015b polski rynek najmu. Ka\u017cdy mieszkaniec dowolnego wi\u0119kszego miasta w Polsce potwierdzi, \u017ce na rynku najmu s\u0105 zasoby. Martwi jednak, \u017ce nie wiemy jakie dok\u0142adnie i nie mamy nad tym realnej kontroli. Nie jest to ostatecznie specjalnie interesuj\u0105ce dla w\u0142adz. Oznacza to, \u017ce r\u00f3wnolegle do stopniowo rodz\u0105cego si\u0119 rynku najmu instytucjonalnego, nieprzerwanie rozwija si\u0119 (i d\u0142ugo nie pozwoli prze\u015bcign\u0105\u0107) dynamiczny rynek detalist\u00f3w. Czas wi\u0119c przyjrze\u0107 si\u0119 tematyce rynku mieszkaniowego, by obok tworzonych tak przez pa\u0144stwowe jak i prywatne inicjatywy budynk\u00f3w w ca\u0142o\u015bci przeznaczonych na wynajem, uporz\u0105dkowa\u0107 rynek detaliczny na kszta\u0142t zachodnich rynk\u00f3w – tak by\u015bmy mogli zna\u0107 pozna\u0107 realn\u0105 skal\u0119 najmu w Polsce.<\/p>\n Tak my\u015bla\u0142em kilka tygodni temu, gdy pierwszy raz czyta\u0142em wyniki tych analiz\u2026<\/strong><\/p>\n Dzisiaj jestem znacznie bardziej radykalny w swoich oczekiwaniach. My\u015bl\u0119 \u017ce potrzebujemy rzetelnych danych jak wody na pustyni – zbieranych przez pa\u0144stwo, cho\u0107by przez wym\u00f3g prawny stosownych deklaracji od ka\u017cdego wynajmuj\u0105cego. Bo w sytuacjach zagro\u017cenia, rynek najmu szybko sta\u0107 si\u0119 mo\u017ce tykaj\u0105c\u0105 bomb\u0105.<\/strong><\/p>\n Nieruchomo\u015bci to dobra lokata, bo ich warto\u015b\u0107 d\u0142ugoterminowo stale ro\u015bnie. Tym szybciej im lepiej mieszkania si\u0119 wynajmuj\u0105 – a wynajmuj\u0105 si\u0119 coraz dro\u017cej mi\u0119dzy innymi dlatego, \u017ce s\u0105 coraz dro\u017csze i coraz trudniej jest mieszkanie kupi\u0107. Trudniej kupi\u0107 jest te\u017c dlatego, \u017ce nie wracaj\u0105 na rynek mniejsze mieszkania, kt\u00f3re pozwala\u0142y niegdy\u015b na start kariery w\u0142asno\u015bciowej. Nie wracaj\u0105, bo w\u0142a\u015bciciele zostawiaj\u0105 je po przeprowadzce i przeznaczaj\u0105 na wynajem. Przeznaczaj\u0105 na wynajem, bo ceny mieszka\u0144 rosn\u0105 i nie op\u0142aca si\u0119 go sprzedawa\u0107, skoro najem pozwoli je utrzyma\u0107 a nawet na nim zarobi\u0107. Ko\u0142o si\u0119 zamyka – swoiste perpetum mobile.<\/p>\n Co jednak, je\u015bli przez wirus i ograniczenia mobilno\u015bci nagle na rynek d\u0142ugoterminowy wejdzie kilka, kilkana\u015bcie, a mo\u017ce kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy mieszka\u0144 w dobrym standardzie, dotychczas wynajmowane w kr\u00f3tkim terminie?<\/strong> Prawdopodobnie spadn\u0105 stawki najmu. Ni\u017csze stawki najmu, to ni\u017csze ROI, a wi\u0119c zatrzymanie wzrostu warto\u015bci. By\u0107 mo\u017ce nawet spadek ceny metra kwadratowego.<\/p>\n Co je\u015bli do tego dojdzie spadek najmu d\u0142ugoterminowego<\/strong>, bo ograniczenia mobilno\u015bci utrudni\u0105 nam przeprowadzki? Zn\u00f3w spadek stawki najmu, zmniejszenie sprzeda\u017cy inwestycyjnej na rynku pierwotnym, spadek ceny metra, zatrzymanie wzrostu warto\u015bci inwestycji, a nawet regres.<\/p>\n Co je\u015bli p\u00f3jdzie za tym nag\u0142y odwr\u00f3t z inwestycji i ch\u0119\u0107\u00a0szybkiej sprzeda\u017cy?<\/strong> Lawinowy spadek ceny metra, nawet kr\u00f3tkoterminowy, kt\u00f3ry jednak sprowokuje do sprzedawania rynkowych panikarzy? Ostatecznie w kryzysie boimy si\u0119 inwestowa\u0107, a nawet trzyma\u0107 kapita\u0142 w ju\u017c zainwestowanych dobrach trwa\u0142ych, bo nie wiemy jak trudno b\u0119dzie te pieni\u0105dze, w razie konieczno\u015bci, odzyska\u0107.<\/p>\n A gdybym napisa\u0142 wam na koniec tego przyd\u0142ugiego wst\u0119pu, \u017ce pierwsze dwa \u201cje\u015bli\u201d ju\u017c si\u0119 dziej\u0105? Czy wtedy zgodzicie si\u0119, ze rzetelne dane na temat struktury rynku najmu w Polsce bardzo by si\u0119 nam przyda\u0142y?<\/strong><\/p>\n Tomasz Boj\u0119\u0107<\/strong> Zjawisko kupowania mieszka\u0144 w celach inwestycyjnych jest ju\u017c powszechne, uznaje si\u0119 bowiem mieszkania za jedn\u0105 z najbardziej atrakcyjnych form inwestowania. Rynek najmu dynamicznie ro\u015bnie wi\u0119c, nie tylko dzi\u0119ki promowaniu tego sposobu na mieszkanie przez programy pa\u0144stwowe. Tym niemniej, najem jest w Polsce nadal nieustrukturalizowany. Brak jest du\u017cych rozpoznanych zasob\u00f3w, nie ma te\u017c nadal bada\u0144, ile w\u0142a\u015bciwie mieszka\u0144 mamy w Polsce na wynajem, a tym samym, ile gospodarstw domowych jest po jednej lub drugiej stronie um\u00f3w najmu.<\/strong> Mamy natomiast dane o podatkach od os\u00f3b fizycznych i mo\u017cemy z nich wyci\u0105gn\u0105\u0107 kilka wniosk\u00f3w. Niestety, dane s\u0105 publikowane z bardzo du\u017cym op\u00f3\u017anieniem, a ich uzupe\u0142nienie w drodze zapytania o informacj\u0119 publiczn\u0105 jeszcze ten czas wyd\u0142u\u017ca.<\/p>\n Jedyne wiarygodne i regularne dane o najmie pochodz\u0105 z zezna\u0144 podatkowych od os\u00f3b fizycznych, z formularzy PIT-28 i PIT-36. Ten pierwszy to powszechnie znany rycza\u0142t od przychod\u00f3w z najmu, ale nie jest tak prosty jak znany z dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, bo w jego ramach obowi\u0105zuj\u0105 dwie stawki w modelu progresywnym: 8,5% do i 12,5% powy\u017cej 100 tysi\u0119cy przychodu rocznie. W rycza\u0142cie nie trzeba prowadzi\u0107 w\u0142a\u015bciwie \u017cadnych rozlicze\u0144, wystarczy raz na miesi\u0105c sprawdzi\u0107, ile wp\u0142acili najemcy, policzy\u0107 8,5% od tej sumy i wp\u0142aci\u0107 zaliczk\u0119 na konto urz\u0119du skarbowego. Nie ma mo\u017cliwo\u015bci odliczania koszt\u00f3w, dlatego najcz\u0119\u015bciej to najemcy p\u0142ac\u0105 samodzielnie wszelkie rachunki i op\u0142aty zwi\u0105zane z mieszkaniem. W 2018 roku przych\u00f3d z najmu zg\u0142osi\u0142o w ramach rycza\u0142tu 637\u00a0694 podatnik\u00f3w.<\/strong><\/p>\n Rozliczaj\u0105cych przychody z najmu rycza\u0142tem mo\u017cna podzieli\u0107 na dwie podkategorie: zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 to podatnicy wykorzystuj\u0105cy t\u0119 form\u0119 opodatkowania wy\u0142\u0105cznie do najmu, ale s\u0105 te\u017c zeznania podatnik\u00f3w korzystaj\u0105cych z rycza\u0142tu w ramach swojej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej i tak rozliczaj\u0105cy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z przychod\u00f3w z najmu. Trudno okre\u015bli\u0107 na podstawie dost\u0119pnych danych, ilu podatnik\u00f3w maj\u0105cych wy\u0142\u0105cznie przych\u00f3d z najmu opodatkowany rycza\u0142tem mo\u017ce mie\u0107 przychody opodatkowane w inny spos\u00f3b, np. z pracy. Nie da si\u0119 okre\u015bli\u0107 liczby \u201erentier\u00f3w\u201d \u017cyj\u0105cych wy\u0142\u0105cznie z najmu nieruchomo\u015bci.<\/p>\n Druga opcja podatkowa to w\u0142\u0105czenie przychod\u00f3w i koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z wynajmowaniem do ca\u0142ego rozliczenia rocznego, na formularzu PIT-36. Wymaga ona wi\u0119kszej dba\u0142o\u015bci o dokumenty, ale pozwala r\u00f3wnie\u017c amortyzowa\u0107 nieruchomo\u015bci. T\u0119 form\u0119, cho\u0107 jest to domy\u015blny spos\u00f3b opodatkowania przychod\u00f3w z najmu, wybra\u0142o w 2018 roku 130 tysi\u0119cy podatnik\u00f3w. Poniewa\u017c PIT-36 mo\u017ce zawiera\u0107 r\u00f3wnie\u017c informacje o przychodach z pracy sta\u0142ej lub dorywczej, interesuj\u0105cym zjawiskiem jest 27 tysi\u0119cy podatnik\u00f3w-rentier\u00f3w, dla kt\u00f3rych najem jest jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em przychod\u00f3w. Nie mniej ciekawe jest, \u017ce mimo mo\u017cliwo\u015bci odliczania koszt\u00f3w, jedynie 20 tysi\u0119cy podatnik\u00f3w wykaza\u0142o strat\u0119 lub brak dochodu w tej cz\u0119\u015bci zeznania.<\/p>\n Og\u00f3\u0142em, przychody z najmu mia\u0142o w 2018 roku 775\u00a0694 os\u00f3b fizycznych, czyli detalist\u00f3w.<\/strong><\/p>\n Liczby dotycz\u0105ce najmu detalicznego mog\u0105 robi\u0107 wra\u017cenie, szczeg\u00f3lnie w pewnych zestawieniach. Wed\u0142ug statystyk GUS w zasobach komunalnych na koniec 2018 roku by\u0142o 840,4 tysi\u0105ca lokali mieszkalnych[1]<\/a>, czyli 5,75% wszystkich mieszka\u0144. Dane Eurostatu dotycz\u0105ce najmu o czynszu rynkowym za ten sam rok wskazywa\u0142y, \u017ce korzysta z niego 4,3% gospodarstw domowych[2]<\/a>, czyli oko\u0142o 600 \u2013 650 tysi\u0119cy (dane o liczbie gospodarstw s\u0105 szacowane pomi\u0119dzy spisami powszechnymi)[3]<\/a>. Najem detaliczny nie jest zjawiskiem niszowym, ale znacz\u0105cym elementem ca\u0142ego rynku mieszkaniowego, szczeg\u00f3lnie w wi\u0119kszych miastach. Mo\u017cliwe jest, \u017ce mieszka\u0144 w najmie rynkowym jest co najmniej tyle samo, ile w zasobach gmin, a rynek ro\u015bnie bardzo dynamicznie, w odr\u00f3\u017cnieniu do wielko\u015bci zasob\u00f3w komunalnych.<\/p>\n Wielko\u015b\u0107 rynku najmu z roku na rok ro\u015bnie, od pocz\u0105tku monitorowania tego zjawiska w danych podatkowych. Pocz\u0105tkowo by\u0142o to wychodzenie z szarej strefy, ale od kilku lat jest to po prostu celowe kupowanie mieszka\u0144 na wynajem. Bardzo stabilnie przybywa podatnik\u00f3w: od 2018 roku patrz\u0105c wstecz by\u0142o to bardzo stabilne 7,5% rok do roku<\/strong>, co jednak przek\u0142ada si\u0119 na coraz wi\u0119ksze liczby bezwzgl\u0119dne. W 2018 roku przyby\u0142o w stosunku do roku poprzedniego ponad 60 tysi\u0119cy nowych podatnik\u00f3w zeznaj\u0105cych najem<\/strong>. W poprzednich latach by\u0142o to: 54,9 tys. w 2017 roku, 49,4 tys. w 2016, 39,9 tysi\u0105ca w 2015 roku. Te przyrosty zmieniaj\u0105 charakter najmu, to coraz rzadziej jest wynajmowanie mieszkania z kt\u00f3rego w\u0142a\u015bciciel tylko przej\u015bciowo nie korzysta.<\/p>\n Osoby do\u015bwiadczone i przekonane, \u017ce najem to dobra inwestycja kupuj\u0105 kolejne mieszkania i lokale na wynajem, traktuj\u0105c je jako zabezpieczenie warto\u015bci oszcz\u0119dno\u015bci, wykorzystuj\u0105c do tego swoje mo\u017cliwo\u015bci zaci\u0105gania kredyt\u00f3w, zwi\u0119kszane z reszt\u0105\u00a0przez przychody z najmu. Z badania przeprowadzonego przez JLL\/REAS pod koniec 2017 roku na cz\u0142onkach Stowarzyszenia Mieszkanicznik[4]<\/a>, czyli aktywnych wynajmuj\u0105cych, wynika\u0142o, \u017ce \u015brednio na ankietowanego przypada\u0142y ponad trzy mieszkania. Jest zatem grupa intensywnie inwestuj\u0105cych, a dodatkowo coraz to nowe osoby zainteresowane s\u0105 tak\u0105 form\u0105 zabezpieczenia swojego maj\u0105tku \u2013 zach\u0119cane r\u00f3wnie\u017c publikacjami w mediach, szkoleniami, przez reklamy i przez doradc\u00f3w inwestycyjnych. Trzeba te\u017c pami\u0119ta\u0107 o znacznym r\u00f3\u017cnicowaniu si\u0119 najmu: g\u0142o\u015bno jest o najmie hotelowym, przez platformy internetowe, o dzieleniu mieszka\u0144 na mniejsze pokoje dla student\u00f3w i m\u0142odych pracuj\u0105cych, coraz modniejsze s\u0105 biura przypominaj\u0105ce dom, mo\u017cna wi\u0119c wynaj\u0105\u0107 lokal na kancelari\u0119 lub ma\u0142y coworking. Co wi\u0119cej, kupowanie mieszka\u0144 lub przeznaczanie tych ju\u017c posiadanych na najem o r\u00f3\u017cnym charakterze zaczyna by\u0107 w niekt\u00f3rych lokalizacjach mniej op\u0142acalne, ni\u017c po prostu posiadanie, nawet pustego lokalu. To efekt szybkiego wzrostu cen nieruchomo\u015bci i strachu przed regulacjami prawnymi, bardzo korzystnymi dla lokator\u00f3w.<\/p>\n Jak du\u017cy jest detaliczny rynek najmu mieszka\u0144? Poza sam\u0105 liczb\u0105 podatnik\u00f3w istotnym wska\u017anikiem, jak ten segment mieszkani\u00f3wki si\u0119 rozwija, s\u0105 dane o obrotach, czyli ile najemcy p\u0142ac\u0105 w czynszach, co zeznaj\u0105 wynajmuj\u0105cy w swoich PITach. W 2018 roku przychody wykazane przez podatnik\u00f3w przekroczy\u0142y 15,87 miliarda z\u0142otych, dla por\u00f3wnania wg GUS dodatki mieszkaniowe wyp\u0142acone w tym samym roku to 664,8 mln z\u0142otych[5]<\/a>. Pami\u0119ta\u0107 przy tym nale\u017cy, \u017ce osoby fizyczne wykazuj\u0105ce takie przychody z najmu w zeznaniach, to nie ca\u0142y rynek najmu i niekoniecznie jedynie czynsze za mieszkania: mog\u0105 tam by\u0107 r\u00f3wnie\u017c gara\u017ce, ma\u0142e lokale us\u0142ugowe, nawet dzier\u017cawa grunt\u00f3w. Pozostaje jeszcze sporo mieszka\u0144 wynajmowanych przez firmy i ten najem nigdzie nie zostanie odnotowany. W podatkach jest po\u0142\u0105czony z innymi kategoriami, a nie ma \u017cadnego systemu monitorowania um\u00f3w najmu instytucjonalnego.<\/p>\n Trend wykre\u015blany przez skal\u0119 obrot\u00f3w, podobnie jak trend liczby podatnik\u00f3w, jest od lat stabilnie rosn\u0105cy. Jedyna r\u00f3\u017cnica to przyspieszenie: od 2013 roku coroczny przyrost przekroczy\u0142 10% i w 2018 roku, w stosunku do roku poprzedniego, by\u0142o to ju\u017c 14% przychod\u00f3w wykazywanych w PIT-28 i dochod\u00f3w wyliczanych w PIT-36.<\/strong> Ta r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy przyrostami liczby podatnik\u00f3w i wykazywanych przychod\u00f3w zn\u00f3w mo\u017ce wskazywa\u0107 na zmian\u0119 charakteru najmu, przez zmniejszenie si\u0119 odsetka mieszka\u0144 wynajmowanych czasowo, w okresie niewykorzystywania przez w\u0142a\u015bcicieli na w\u0142asne potrzeby, na rzecz tych wynajmowanych z zamierzeniem sta\u0142ym, nabywanych przez inwestor\u00f3w z wi\u0119cej ni\u017c jednym lokalem na wynajem. Dane o przychodach potwierdzaj\u0105 te\u017c obserwacj\u0119 stawek czynsz\u00f3w najmu: wci\u0105\u017c jest to trend rosn\u0105cy, ale nie da si\u0119 stwierdzi\u0107 czy czynsze najmu rosn\u0105 tak szybko jak przychody wynajmuj\u0105cych, bo brak jest lustra czynszowego.<\/p>\n Na podstawie danych z podatk\u00f3w nie da si\u0119 okre\u015bli\u0107, ile lokali mo\u017ce by\u0107 w najmie. Podobnie na podstawie danych podawanych corocznie przez EUROSTAT, a dotycz\u0105cych liczby gospodarstw domowych najmuj\u0105cych mieszkanie o czynszu rynkowym nie da si\u0119 dok\u0142adnie oszacowa\u0107 skali najmu \u2013 to badania ankietowe na reprezentatywnej og\u00f3lnopolskiej pr\u00f3bie, a najem mamy skoncentrowany w du\u017cych miastach. Mo\u017cna jedynie szacowa\u0107, przyjmuj\u0105c wiele za\u0142o\u017ce\u0144 i po prostu por\u00f3wna\u0107 liczby podatnik\u00f3w, mieszka\u0144 w Polsce i gospodarstw domowych korzystaj\u0105cych z najmu rynkowego.<\/p>\n W 2018 roku wg danych Eurostat 4,3% gospodarstw domowych najmowa\u0142o mieszkanie p\u0142ac\u0105c czynsz rynkowy[6]<\/a>. Przyjmuj\u0105c prognozowan\u0105 na 2020 rok ilo\u015b\u0107 gospodarstw domowych (14\u00a0482 tysi\u0105ce[7]<\/a>), oko\u0142o 622 tysi\u0119cy mog\u0142o by\u0107 w 2018 roku najemcami. Jednocze\u015bnie ponad 775 tysi\u0119cy podatnik\u00f3w wykaza\u0142o przychody z najmu i dzier\u017cawy.<\/strong> Proste zestawienia na pewno mo\u017ce zaburza\u0107 kilka czynnik\u00f3w. Studenci, kt\u00f3rzy wci\u0105\u017c przynale\u017c\u0105 do gospodarstw domowych rodzic\u00f3w, je\u015bli nie maj\u0105 swoich dochod\u00f3w. Mieszkania wsp\u00f3\u0142dzielone przez przyjaci\u00f3\u0142 lub nawet ca\u0142kiem obce sobie osoby. W\u0142a\u015bciciele z indywidualnymi interpretacjami, \u017ce mog\u0105 korzysta\u0107 z rycza\u0142tu od najmu wynajmuj\u0105c na doby. W ko\u0144cu niewyja\u015bniony status tzw. apartament\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 mieszkaniami, ale najcz\u0119\u015bciej s\u0105 lokalami u\u017cytkowymi. Nie ma danych ani bada\u0144 najmu kr\u00f3tkoterminowego, liczby i sposob\u00f3w korzystania z apartament\u00f3w, monitorowania obiekt\u00f3w zamieszkania zbiorowego. A to tylko cz\u0119\u015b\u0107 nowych zjawisk.<\/p>\n Najwa\u017cniejszym zjawiskiem, kt\u00f3ry powoduje potencja\u0142\u00a0znacznych zmian na rynku, jest najem instytucjonalny.<\/strong> Jest to nie tylko forma umowy, ale w\u0142asno\u015bci: mieszkania nale\u017c\u0105 do du\u017cej instytucji, najcz\u0119\u015bciej funduszu. Instytucja mo\u017ce podpisywa\u0107 umowy najmu instytucjonalnego, a co ciekawe mo\u017ce to by\u0107 ka\u017cdy zarz\u0105dca nieruchomo\u015bci, nawet je\u015bli formalnym w\u0142a\u015bcicielem jest w danym momencie osoba fizyczna. W takiej umowie najemca zrzeka si\u0119 prawa do pomocy mieszkaniowej od gminy, nie wskazuj\u0105c lokalu w kt\u00f3rym ewentualnie m\u00f3g\u0142by zamieszka\u0107. Nie ma obowi\u0105zku sprawozdawczo\u015bci na\u0142o\u017conego na instytucje posiadaj\u0105ce lub zarz\u0105dzaj\u0105ce mieszkaniami na wynajem, a sektor w\u0142a\u015bnie przyspiesza. Konieczne staje si\u0119 lepsze monitorowanie najmu tak detalicznego, jak i instytucjonalnego, \u017ceby nie sta\u0142 si\u0119 on nagle sporym problemem dla gmin, ze wzgl\u0119du np. na przej\u015bciowe problemy na lokalnym rynku pracy i powi\u0105zany z tym brak wyp\u0142acalno\u015bci najemc\u00f3w.<\/p>\n Nowe zjawiska to wspomniane wcze\u015bniej obiekty zamieszkania zbiorowego o charakterze domu studenckiego, kt\u00f3re nie przynale\u017c\u0105 do \u017cadnej uczelni, a staj\u0105 si\u0119 w\u0142a\u015bnie bardzo popularnym produktem inwestycyjnym dla du\u017cych funduszy.<\/strong> Z racji tego, \u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 mieszkania w takim budynku jest form\u0105 us\u0142ugi, r\u00f3wnie\u017c ten segment mo\u017ce wymyka\u0107 si\u0119 wszelkim statystykom i monitoringowi. Zw\u0142aszcza, \u017ce sektor rozwija si\u0119 r\u00f3wnie szybko co mieszkania na wynajem, oferuj\u0105c nie tylko prywatne akademiki, ale te\u017c colivingi dla m\u0142odych pracuj\u0105cych, niegdy\u015b znane i powracaj\u0105ce hotele pracownicze, a tak\u017ce pensjonaty dla senior\u00f3w.<\/p>\n Niezb\u0119dnym staje si\u0119 zbieranie nie tylko danych o fakcie podpisania umowy najmu, co ju\u017c robi regularnie NBP w ramach monitorowania rynku nieruchomo\u015bci, ale tak\u017ce danych o d\u0142ugo\u015bci tych um\u00f3w, zawieranych w Polsce najcz\u0119\u015bciej poza sfer\u0105 dzia\u0142ania po\u015brednik\u00f3w nieruchomo\u015bci. Z kolei zarz\u0105dcy w og\u00f3le nie maj\u0105 w obowi\u0105zkach sprawozdawczo\u015bci dotycz\u0105cej najmu. Dla pokazania najnowszych zmian na rynku mo\u017cna bra\u0107 pod uwag\u0119 jedynie czynsze z um\u00f3w podpisanych w ostatnim kwartale, ale na pewno nie poka\u017ce to poziomu czynsz\u00f3w dla ca\u0142ego rynku. Ju\u017c obecnie z cz\u0105stkowych bada\u0144 wynika, \u017ce najemcy mieszkaj\u0105 w jednym miejscu d\u0142u\u017cej ni\u017c rok, a rozw\u00f3j rynku najmu i instytucje wchodz\u0105ce na ten rynek na pewno b\u0119d\u0105 sprzyja\u0107 jeszcze d\u0142u\u017cszym umowom, co najmniej na 2-3 lata. Monitorowanie czynsz\u00f3w rynkowych jest coraz wi\u0119ksz\u0105 konieczno\u015bci\u0105, nie mo\u017cna opiera\u0107 si\u0119 na danych z og\u0142osze\u0144 z jednego portalu, a tylko takie s\u0105 obecnie dost\u0119pne.<\/strong><\/p>\n Najem jest coraz bardziej popularny, nie tylko w\u015br\u00f3d os\u00f3b kupuj\u0105cych mieszkania w celu ich wynajmowania, ale i w\u015br\u00f3d os\u00f3b poszukuj\u0105cych mo\u017cliwo\u015bci zamieszkania. Elastyczno\u015b\u0107 tego sposobu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych pozwala na wi\u0119ksz\u0105 mobilno\u015b\u0107, dopasowanie mieszkania do potrzeb i zmian sytuacji rodzinnej, ale i finansowej.<\/p>\n Najem to rozwi\u0105zanie nie tylko dla m\u0142odych, preferuj\u0105cych elastyczno\u015b\u0107 najemc\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 po\u0142\u0105czenia rynku kapita\u0142owego z rynkiem nieruchomo\u015bci, mo\u017cliwo\u015b\u0107 stworzenia nowych produkt\u00f3w ubezpieczeniowych i bankowych, w ko\u0144cu rosn\u0105cy rynek us\u0142ug, od zarz\u0105dzania najmem pocz\u0105wszy, przez wszelkie zwi\u0105zane z wyposa\u017ceniem wn\u0119trz i remontami, a\u017c po doradztwo inwestycyjne, us\u0142ugi prawne i nowe aplikacje do rozlicze\u0144. Profesjonalizacja tego sektora i rosn\u0105ce obroty sprzyjaj\u0105 wprowadzaniu coraz bardziej z\u0142o\u017conych rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n Skala najmu detalicznego z roku na rok stabilnie ro\u015bnie, powinno to by\u0107 brane pod uwag\u0119 nie tylko w badaniach statystycznych, ale i przy okazji wprowadzania nowych regulacji najmu. Obecnie s\u0105 one bardzo skomplikowane, co nie sprzyja poczuciu bezpiecze\u0144stwa wynajmuj\u0105cych i najemc\u00f3w. A o to chodzi w poszukiwaniach dobrego mieszkania.<\/p>\n <\/p>\n Artyku\u0142 zosta\u0142 stworzony w ramach prac Laboratorium Rynku Najmu – grupy ekspert\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 tworzeniem standard\u00f3w dla rozwoju najmu instytucjonalnego w Polsce. W sk\u0142ad LRN wchodz\u0105: Tomasz Boj\u0119\u0107, Przemys\u0142aw Chimczak, Adam Czerniak, Joanna Erbel, Mateusz Halawa, Katarzyna Kuniewicz, Hanna Milewska-Wilk, Waldemar Olbryk. Wi\u0119cej o celach prac zespo\u0142u oraz jego cz\u0142onkach i przeczytacie tutaj: <\/span><\/i>https:\/\/thinkco.pl\/laboratorium-rynku-najmu\/<\/span><\/i><\/a><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Najem-coraz-bardziej-popularny-2.jpg\")
<\/p>\n
\nthink co. – real estate research lab<\/p>\n![\"Najem](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Najem-coraz-bardziej-popularny-1.jpg\")
<\/strong><\/h2>\nDane o detalicznym najmie mieszka\u0144 za rok 2018 <\/strong><\/h2>\n
Zeznaj\u0119, \u017ce mam przych\u00f3d z najmu<\/h4>\n
![\"Liczba](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Liczba-zezna\u0144-zawieraj\u0105cych-przychody-z-najmu.jpg\")
<\/h4>\nTrendy<\/h4>\n
![\"Najem](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Najem-mieszka\u0144-w-Polsce.-W\u0142a\u015bciciele-indywidualni-umowy-i-najemcy.-REAS-2017-1.jpg\")
Obroty na rynku najmu<\/h4>\n
![\"\"](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Najem-coraz-bardziej-popularny-3.jpg\")
<\/h4>\nIle mieszka\u0144 i ilu najemc\u00f3w?<\/h4>\n
![\"\"](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Przychody-w-najmie-prywatnym.jpg\")
<\/h4>\nNowe zjawiska<\/h4>\n
![\"\"](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Fundusz-Mieszka\u0144-na-Wynajem-infonajem.pl2_.jpg\")
<\/h4>\nPodsumowanie<\/h4>\n
![\"Laboratorium](\"https:\/\/thinkco.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/Rada3-small.jpg\")
<\/p>\n<\/h4>\n
Chcesz otrzymywa\u0107 bie\u017c\u0105ce informacje o najwi\u0119kszych wyzwaniach rynku nieruchomo\u015bci. Zapisz si\u0119 do naszego newslettera!<\/h4>\n